Słownik starszej mowy

Poniżej znajdują się tłumaczenia niektórych słów i wyrażeń ze Starszej Mowy.

Słowa

A

• A'báeth – pocałunek
• Abb – ujście (np. rzeki)
• Addan/Adan – tańczyć, taniec, tancerz
• Adhart – naprzód
• Aedd – okruch
• Aefder – później
• Aecáemm – podążać
• Aen – z, do, na
• Aen'drean – wejść
• Aenye – ogień, ognisty
• Aenyell'hael – chrzest ognia
• Aenyeweddien – Dziecię Ognia, potocznie Iskra
• Aep – z (w odniesieniu do czyjegoś pochodzenia), syn, potomek
• Aep – w
• Aesledde – jazda na sankach
• Aespar – strzelać
• Aëte – lato
• Aevon – rzeka
• Aine – światło
• An – mały, mniejszy, rodzajnik nieokreślony
• An'givare – szpieg, informator
• Arainne – krogulec
• Ard (z łac. aardus) – wysoki, najwyższy, góra, szczyt
• Arse – dupa
• A'taeghane – dzisiaj
• Ayd – nie

B

• Beag – mało
• B'eanshie – zjawa
• Beanna (z irl. bean) – kobieta
• Belean'graec – ważny, ważne, oczekiwany, oczekiwane
• Belleteyn – kwitnienie
• Birke – równonoc wiosenna
• Blathan – girlanda, kwiaty (dopełniacz: „blathanna”)
• Bleidd – wilk
• Bloed – krew
• Bloede – krwawy, cholerny, pieprzony
• Broggha, Breoga – żabka, żaba
• Brokiloéne – z Brokilonu
• Bynnen – elfi chleb

C

• Caed – las, gaj
• Cáelm – spokój, spokojny, cichy, powoli, cicho, spokojnie, uspokajać się
• Cáemm – iść, przyjść
• Cáen – móc
• Caer – twierdza, warownia (w dialekcie Skellige błędnie: „Kaer”; forma ta upowszechniła się wśród ludzi)
• Cáerme – los, przeznaczenie
• Carn – kurhan, dół, doły
• Carraigh – skała
• Ceadmil – witaj
• Cerbin (z łac. corvus) – kruk
• Cinerea – żyrytwa
• Col – przełęcz
• Coram – lew
• Corrason – serca
• Creasa – koniecznie, powinność, nieuchronnie, obowiązkowo
• Crevan – lis

D

• Daerienn – czarodziejka, magiczka
• Daetre – tył
• Dana – panna
• Darganfod – odkrycie
• Darl'len – czytać
• Dearg – czerwony
• Dearme – śpij, spać, dobranoc
• Deireadh – koniec, kończyć
• Deith – płomień
• Deithwen – biały płomień
• Dh'oine – człowiek
• Dhu – czarny, ciemny
• Dice (z łac. dicere) – mówić
• Divedde – stawaj (do walki)
• Dol – dolina, kotlina, dołek
• D'yaebl – diabeł

E

• Eatewedd – letnie dziecko, dziecko lata
• Eimyr – jeż
• Elaine – piękny
• Elle – olcha
• En – rodzajnik nieokreślony
• Enid – stokrotka
• Ess – być
• Esse – być (czas przyszły)
• Essea – jestem
• Esseath – jesteś
• Evall – koń
• Evelienn – każdy, wszyscy

F

• Feain – Słońce
• Feainnewedd – Dziecko Słońca (przenośnie o Słoneczniku)
• Fen – bagna, mokradła
• Foilé – szalony
• Folie – szał

G

• Gaeth – potral, wrota
• Gar'ean – uwaga, uważaj
• Geas – przekleństwo, klątwa, zew
• Gláeddyv (z irl. cleddyf) – miecz
• Glean – dolny, niski
• Gleanna (z irl. gleann) – dolina
• Glossae – patrzeć
• Glyswen – bała rzeka
• Gwendeith – biały ogień
• Gwenllech – białe skały
• Gwinoedd – elfie wino
• Gwyn (z irl. gwyn) – biały
• Gwynbleidd – Biały Wilk
• Gvaedyn – harda
• Gvalch'ca (z łac. falco) – Falka, sokolica
• Gynvael – lód

H

• Hael – pozdrowienie, zdrowie
• Haela – lek
• Hanse – hanza, grupa przyjaciół
• Hav'caaren – nieprzetłumaczalne słowo kojarzące się z drapieżną chciwością; havekarzy
• Hen – stary, starszy
• Hoel – dziura, potocznie: dupa

I

• Ichaer – krew
• Imbaelk – kiełkowanie
• Inis (z wal. ynys) – wyspa
• Invaerne – zima

L

• Lammas – dojrzewanie
• Lara – mewa
• Lionors – lwica
• Llamas – dojrzewający
• Loa'then – nienawiść
• Loc (z łac. lac) – jezioro
• Loc'lah – Pani Jeziora
• Luned – dziewczyna, córka

M

• Me – ja, mój, mnie
• Méadbh (przypuszczalny źródłosłów: ang. meadow, staroangielski mædwe) – polny
• Mear'ya – Maria
• Meáth – spotkać
• Mid – środkowy
• Midaëte – letnie przesilenie
• Midinváerne – zimowe przesilenie
• Milva – kania ruda (gatunek ptaka)
• Minne – miłość
• Mire – patrzeć
• Mistle (z ang. mistletoe) – jemiołuszka, paszkot (gatunek ptaka)
• Modron – matka (Crach an Craite mówił tak do Calanthe, mimo że nie była jego matką)
• Morc – książka, tom
• Morvudd – wróg
• Muire – morze

N

• Naev'de – dziewięć
• Neén – nie

P

• Pavienn – małpa
• Pest – zaraza, plaga, zły urok
• Pherian – niziołek

Q

• Que (z łac. que) – co

R

• Raenn – biegać
• Rhena (z łac. regina) – królowa
• Rhenawedd – dziecko królowej
• Roethainne – redański
• Ruadhri – jeźdźcy

S

• Salah – módl się
• Saov – duch, dusza
• Savaed – elfi miesiąc, 1/8 roku
• Scoia'tael (z wł. scoiattolo) – wiewiórki
• Seidhe – wzgórze
• Shaent – śpiewać
• Skrekk – szczur
• Sledd – sanki
• Sor'ca – siostrzyczka
• Spar – strzelać
• Spar'le – zastrzel
• Squaess – przepraszać, wybaczać
• Squaess'me – przepraszam, wybacz mi
• Straede – droga, ścieżka

T

• Táedh – bard, poeta
• Tearth – strach, bać się
• Tedd – czas, wiek, pora
• Thaess – zamilcz, milcz
• Thaesse – zamknij się
• Tirth – dzik
• Tor (z fr. tour) – wieża
• Torc'h – alszaband
• Treise – siła, wigor, energia
• Tvedeane – dwanaście, tuzin
• Tuathe – szept
• Twe – dwa, dwoje

U

• Uniade – związek, pojednanie

V

• Va – iść
• Va'en – wycieczka, podróż
• Vaer'trouv – zawierzyć, zaufać (komuś)
• Va faill – żegnaj
• Va vort – odejdź, wyjdź
• Vara – towar
• Varh'he – kurwa, dziwka, prostytutka
• Vatt'ghern – wiedźmin
• Velen – równonoc jesienna
• Veloë – szybki, szybko
• Voe'rle – przestać, zatrzymać
• Vort – daleko, dalej, jeszcze, wciąż, precz
• Vrihedd – wolność

W

• Wedd – dziecko
• Weddin – dziecię (zdrobnienie od „wedd”)
• Wen – biały (uproszczona forma „gwyn” występująca głównie jako sufiks)
• Woed, Woéd, Woedd – las, drewno

X

• Xin'trea – Cintra

Y

• Yeá – więc
• Yghern – skolopendromorf
• Yn – na, przez, przedimek określony
• Ys – w dół
• Ysgarthiad – gówno, cholera

Z

• Zireael – jaskółka
• Zvaere – przysięgać

Wyrażenia

A

• A d'yaebl aep arse – W diabła rzyć
• Aedd Gynvael – okruch lodu
• Aen Elle – Lud Olch (elfy ze świata, do którego trafiła Ciri po przejściu przez portal w Wieży Jaskółki)
• Aen N'og Mab Taedh'morc – Praktyki dla młodego barda
• Aen Saevherne – Wiedzący
• Aen Seidhe – Lud Wzgórz (elfy z Kontynentu)
• Aen Woedbeanna – leśna kobieta, driada
• Aep Arse – (mieć coś) w dupie, w dupę
• Aevon y Pont ar Gwennelen – Rzeka alabastrowych mostów, Pontar
• Addan Aenye – Ognisty tancerz
• Ard Carraigh – wysoka skała
• Ard Feainn – Wielkie Słońce
• Ard Gaeth – Wrota Światów
• Ayd f'haeil moen Hirjeth taenverde – Nie siłą, lecz śmiałością zdobywaj
• A'báeth me aep arse – Pocałuj mnie w dupę

B

• Bloede Arse – kurwa mać
• Bloede Dh'oine – pieprzony (cholerny) człowiek, pieprzeni (cholerni) ludzie
• Bloede Pherian – pieprzony (cholerny) niziołek, pieprzone (cholerne) niziołki

C

• Caed Dhu – Czarny Las
• Caed Wen – biały las
• Ceádmil, Wedd Brokiloéne! – Witaj, dziecię Brokilonu
• Caelm, evellienn! – Uspokójcie się, wszyscy!
• Caen me a'baethe? – Pocałujesz mnie?
• Caemm 'ere! – Chodźcie tutaj!
• Caer a'Muirhen – Warownia Starego Morza
• Caer Muire – warownia morza, warownia morska
• Crevan Carn – Lisie Doły

D

• Darl'len, Aen Seidhe! Neen evelienn Scoia'tael marw. Cáemm aep woedd, holl Aen Seidhe. Darganfod an uniade ninnau. Ymladda dh'oine. Ess'tedd, esse creasa. – Czytajcie, Aen Seidhe! Nie wszystkie Wiewiórki są martwe. Chodźcie do lasu, wszyscy Aen Seidhe. Przybądźcie i przyłączcie się do nas. Walczcie z ludźmi. Nadszedł czas, zajmijcie swoje miejsce.
• Dearg Ruadhri – Czerwoni Jeźdźcy (Dziki Gon)
• Deithwen Addan yn Carn aep Morvudd – Biały Płomień Tańczący Na Kurhanach Wrogów
• Dice vatt’ghern – Mów, wiedźminie
• Dol Blathanna – Dolina Kwiatów
• Dol Naev'de – Dolina Dziewięciu
• Duettaeánn aef cirrán Cáerme Gláeddyv. Yn á esseáth – Miecz przeznaczenia ma dwa ostrza, jednym jesteś ty
• Dubhenn haern am glândeal, morc'h am fhean aiesin – Mój błysk przebije ciemności, moja jasność mroki rozproszy
• Duén Canell – miejsce dębu

E

• Elaine blath, Feainnewedd – Piękny kwiatuszek, dziecko słońca
• Elaine tedd a'taeghane, a va'en aesledde – Pogodę mamy dziś piękną, pójdźmy zatem na sanki
• Ellas k'havani allder aen Dol Naev'de, ellas allder n'corrason. Glorsann a'Aelirenn. – Wybawienie nie leży w Dol Naev'de, tylko w naszych sercach. Chwała niech będzie Aelirenn.
• En'ca minne – malutko miłości
• En dh'oine aen evall a straede – Jakiś człowiek jedzie konno drogą
• Evelienn aen morvudd – wszyscy na wroga

G

• Glaeddyv vort, beanna – Rzuć broń, kobieto!
• Glaeddyvan vort! – Rzuć broń!

H

• Hen Ichaer – Starsza Krew

I

• Ire lokke, ire tedd – Inny czas, inne miejsce

L

• Lambert caen me a'baeth aep arse – Lambert może mnie pocałować w dupę 

M

• M'aespar que va'en, ell'ea? – Zmierzasz mnie zastrzelić czy co?
• Mire lunned – moja córko
• Mir' me vara – Pokaż mi swoje towary
• Muire d'yaebl – morski diabeł, utopiec, topielec

N

• N'aen aespar a me – Nie strzelaj do mnie
• Ni'l ceim siaar! – Nie pozwólcie im uciec
• N'te dice'en – Nic już nie mów
• N'te va – nie idź, nie odchodź

Q

• Que glosse? – czego szukasz?
• Que l'en pavienn, ell'ea? – Jesteś małpą, prawda?
• Que suecc's? – Czego chcesz?, O co chodzi?

T

• Tirth ys Muire – Dzik morski
• Thaess aep – Zawrzyj gębę
• Tedd Deireádh – Czas Końca
• Tor Gvalch'ca – Wieża Sokolicy
• Tor Lara – Wieża Mewy
• Tor Zirael – Wieża Jaskółki

V

• Va'en aesledde, ell'ea? – Pójdziemy na sanki, dobrze?
• Va'esse deireádh aep eigean, va'esse eigh faidh'ar – Coś się kończy, coś się zaczyna
• Va vort a me, Dh'oine. N'aen te a dice'n. – Odejdź ode mnie, człowieku. Nie będę z tobą rozmawiać.
• Vedrai! Enn'le! – Dalej, brać ich!

Galeria

Niektóre słówka ze Starszej Mowy i podstawy gramatyki z Gry Wyobraźni

Dodaj obraz do galerii

Linki zewnętrzne

• Wiedźmińska lingwistyka stosowana